Past Continuous: Geçmişte Devam Eden Eylemler

Bu derste ne öğreneceksin?

• Geçmişte belirli bir anda devam etmekte olan eylemleri (past continuous) anlatmayı öğreneceksin.
• Past continuous yapısının olumlu, olumsuz ve soru şeklini kuracaksın.
• "while" ve "when" bağlaçlarıyla past simple ve past continuous'u birlikte kullanmayı öğreneceksin.
• Türk öğrencilerin bu konuda en çok yaptığı hataları görüp düzelteceksin.

Kelimeler

Dil bilgisi / kalıp

Olumlu: Özne + was/were + fiil-ing

Olumsuz: Özne + was/were + not + fiil-ing

Soru: Was/Were + özne + fiil-ing?

I / He / She / It için was, You / We / They için were kullanılır.

Past continuous, geçmişte belirli bir anda devam etmekte olan bir eylemi anlatır. Türkçede buna en yakın karşılık "-yordu" ekidir. Örneğin "I was eating" cümlesi "yiyordum" anlamına gelir, ama önemli olan nokta şudur: past continuous genellikle geçmişteki başka bir olayla birlikte kullanılır. Uzun süren eylem için past continuous, onu kesen kısa eylem için past simple kullanılır. Bu iki zaman genellikle "while" ve "when" ile bir araya gelir.

while + past continuous: uzun süren eylemin başında kullanılır. Örnek: While I was cooking, ...

when + past simple: kısa, ani eylemin başında kullanılır. Örnek: ...when the phone rang.

Türkçede bu ayrım genellikle bağlaç değil, fiil çekimiyle yapılır ("-yorken", "-dığında"), bu yüzden Türk öğrenciler hangi fiile hangi zamanı koyacaklarını karıştırabilir. Kural basit: uzun eylem = continuous, kısa/ani eylem = simple.

Örnek cümleler

I was watching TV at 9 pm yesterday.
Dün akşam saat 9'da televizyon izliyordum.

She was sleeping when I called her.
Ben onu aradığımda o uyuyordu.

They were playing football in the park.
Onlar parkta futbol oynuyorlardı.

We were not listening to the teacher.
Biz öğretmeni dinlemiyorduk.

Was he working at 10 o'clock?
O saat 10'da çalışıyor muydu?

While I was walking home, it started to rain.
Ben eve yürürken, yağmur yağmaya başladı.

The lights went out while we were having dinner.
Biz yemek yerken elektrikler gitti.

What were you doing when the accident happened?
Kaza olduğunda sen ne yapıyordun?

My phone rang while I was taking a shower.
Ben duş alırken telefonum çaldı.

The children were not sleeping at midnight.
Çocuklar gece yarısı uyumuyorlardı.

She was reading a book when I arrived.
Ben vardığımda o kitap okuyordu.

Were they waiting for the bus at 7 am?
Onlar sabah 7'de otobüs mü bekliyorlardı?

Diyalog

A: What were you doing at 8 pm last night?
Dün gece saat 8'de ne yapıyordun?

B: I was cooking dinner in the kitchen.
Mutfakta akşam yemeği pişiriyordum.

A: Really? I called you at 8, but you didn't answer.
Gerçekten mi? Seni saat 8'de aradım ama cevap vermedin.

B: Sorry, I didn't hear the phone. I was listening to music too.
Üzgünüm, telefonu duymadım. Aynı zamanda müzik de dinliyordum.

A: No problem. What happened while you were cooking?
Sorun değil. Sen yemek pişirirken ne oldu?

B: There was a power cut! I was cutting vegetables when the lights went out.
Elektrik kesildi! Işıklar gittiğinde sebze doğruyordum.

A: Oh no! Were you scared?
Aman! Korktun mu?

B: A little bit. My sister was studying in her room at that moment, and she was scared too.
Biraz. Kız kardeşim o anda odasında ders çalışıyordu, o da korktu.

A: What did you do?
Ne yaptınız?

B: We found some candles while we were waiting for the electricity to come back.
Elektriğin gelmesini beklerken birkaç mum bulduk.

Türklerin sık yaptığı hatalar

• Yanlış: I was go to school. -> Doğru: I was going to school. (fiile mutlaka -ing eklenmeli, "was go" değil "was going")
• Yanlış: While I cooked, the phone rang. -> Doğru: While I was cooking, the phone rang. (uzun süren eylemde past continuous kullanılmalı, sadece past simple yeterli değil)
• Yanlış: When I was arriving, she left. -> Doğru: When I arrived, she left. (kısa/ani eylemde past simple kullanılır, continuous değil)
• Yanlış: She were sleeping. -> Doğru: She was sleeping. (she/he/it ile "was" kullanılır, "were" değil)
• Yanlış: Was you working? -> Doğru: Were you working? ("you" ile her zaman "were" kullanılır)

Alıştırma

1. I ___ (watch) TV when you called me.
2. They ___ (not / sleep) at 11 pm; they were talking.
3. ___ she ___ (study) when the lights went out?
4. While we ___ (walk) in the park, it started to rain.
5. "Dün akşam yemek pişiriyordum" cümlesini İngilizceye çevirin.
6. Doğru şıkkı seçin: When the phone rang, I ___ (a) was taking / (b) took a shower.
7. Doğru şıkkı seçin: While I ___ (a) was reading / (b) read a book, my sister was cooking.
8. "Kaza olduğunda ne yapıyordun?" cümlesini İngilizceye çevirin.

Cevap Anahtarı

1. was watching
2. were not sleeping (weren't sleeping)
3. Was, studying
4. were walking
5. I was cooking dinner last night.
6. (a) was taking
7. (a) was reading
8. What were you doing when the accident happened?

Telaffuz ipucu

• "was" kelimesi cümle içinde genellikle hafif ve kısa söylenir, "vız" gibi duyulur; vurgu fiildeki -ing kısmına gelir.
• "-ing" ekindeki "g" sesi çok hafif çıkarılır, neredeyse yutulur; "göing" değil "göin" gibi duyulmalıdır.
• "while" kelimesindeki "wh" sesi Türkçedeki "v" ile "w" arası bir dudak sesidir, dudaklar yuvarlanarak söylenir.

Bir önceki derste past simple ile geçmişte tamamlanmış eylemleri anlatmayı öğrenmiştik; bu derste ise geçmişte bir anda devam eden eylemleri ve onu kesen ani olayları birlikte kullanmayı gördün. Bir sonraki derste present perfect'e geçerek geçmişle şimdiki zaman arasındaki bağlantıyı kuran yapıyı öğreneceksin.