Hastanede ve Eczanede Kendini Anlatma (At the Hospital & Pharmacy)

Tahmini süre: 10 dk

Önceki derste restoranda sipariş vermeyi, yemek hakkında soru sormayı ve hesabı istemeyi öğrendin. Ancak seyahatte her şey planlandığı gibi gitmeyebilir. Yeni yemekler, yorgunluk ya da hava değişimi yüzünden kendini kötü hissedebilirsin. Böyle bir anda doktora ya da eczacıya derdini anlatabilmek sana büyük bir rahatlık verir. Bu derste tam olarak bunu çalışacağız. Kursun son dersinde ise daha ciddi durumlara geçeceğiz: yardım çağırmak, ambulans ya da polis istemek gibi acil durum kalıplarını öğreneceksin. Bu dersteki kelimeler, o derste de işine yarayacak.

Bu derste ne öğreneceksin?

• Ağrılarını ve şikâyetlerini basit kalıplarla anlatmayı (I have a headache., My stomach hurts.)
• Kendini nasıl hissettiğini söylemeyi ve alerjilerini belirtmeyi
• Eczanede ilaç istemeyi ve reçete sormayı
• İlacı ne zaman ve kaç kez alacağını anlamayı (twice a day, after meals)

Kelimeler

Ayrıca şu vücut bölümlerini bilmen çok işine yarar:

• head (hed) – baş
• stomach (stamık) – karın, mide
• back (bek) – sırt, bel
• throat (srout) – boğaz
• ear (iır) – kulak
• tooth / teeth (tuus / tiis) – diş / dişler
• arm / leg (aarm / leg) – kol / bacak

Dil bilgisi / kalıp

Kalıp 1: Bir rahatsızlığın olduğunu söylemek

Özne + have / has + a / an + rahatsızlık

• I have a headache. – Başım ağrıyor.
• She has a fever. – Onun ateşi var.
• I have a cold. – Soğuk algınlığım var.

Türkçeyle farkı: Türkçede "Başım ağrıyor." deriz, yani başın bir iş yapıyormuş gibi anlatırız. İngilizcede ise çoğu zaman "Bir baş ağrım var." gibi söylenir: I have a headache. Bu yüzden have fiilini ve a kelimesini unutma. Özne he, she, it ise has kullanılır.

Kalıp 2: Bir yerinin ağrıdığını söylemek

My + vücut bölümü + hurts (tekil)

My + vücut bölümü (çoğul) + hurt (çoğul)

• My back hurts. – Sırtım ağrıyor.
• My eyes hurt. – Gözlerim acıyor.

Türkçeyle farkı: Türkçede "-ım, -im" ekiyle "sırtım" deriz. İngilizcede bu ek yoktur; kelimenin önüne my koyarız. Ayrıca doktora "Where does it hurt?" (Neresi acıyor?) diye sorulduğunda, eliyle göstererek "It hurts here." (Burası acıyor.) demen yeterli.

Kalıp 3: Kendini nasıl hissettiğini söylemek

I feel + sıfat / I don't feel + well

• I feel dizzy. – Başım dönüyor.
• I feel tired. – Kendimi yorgun hissediyorum.
• I don't feel well. – Kendimi iyi hissetmiyorum.

Türkçeyle farkı: Türkçede "Başım dönüyor." deriz ama İngilizcede "Kendimi başı dönen hissediyorum." gibi söylenir: I feel dizzy.

Kalıp 4: Alerjini söylemek

I'm allergic to + şey

• I'm allergic to penicillin. – Penisiline alerjim var.
• I'm allergic to nuts. – Kuruyemişe alerjim var.

Türkçeyle farkı: Türkçede "-e" hâl ekini kullanırız (penisiline). İngilizcede bunun yerine kelimenin önüne to gelir.

Kalıp 5: Eczanede ilaç istemek ve kullanımı anlamak

Can I have something for + rahatsızlık?

Take + miktar + sıklık

• Can I have something for a headache? – Baş ağrısı için bir şey alabilir miyim?
• Take one tablet twice a day. – Günde iki kez bir tablet alın.

Sıklık için şunları bilmen yeterli: once a day (günde bir kez), twice a day (günde iki kez), three times a day (günde üç kez). Şikâyetin ne zaman başladığını söylemek için de It started + zaman kalıbını kullan: It started yesterday. (Dün başladı.)

Örnek cümleler

1. I don't feel well.

Kendimi iyi hissetmiyorum.

2. I have a terrible headache.

Çok kötü bir baş ağrım var.

3. My stomach hurts.

Karnım ağrıyor.

4. I have a fever and a sore throat.

Ateşim ve boğaz ağrım var.

5. I feel dizzy.

Başım dönüyor.

6. It started yesterday evening.

Dün akşam başladı.

7. I need to see a doctor.

Doktora görünmem gerekiyor.

8. Can I make an appointment for today?

Bugün için randevu alabilir miyim?

9. Is there a pharmacy near here?

Buralarda bir eczane var mı?

10. Can I have something for a cough?

Öksürük için bir şey alabilir miyim?

11. I'm allergic to penicillin.

Penisiline alerjim var.

12. Do I need a prescription for this medicine?

Bu ilaç için reçete gerekiyor mu?

13. How often should I take it?

Bunu ne sıklıkla almalıyım?

14. Take one tablet three times a day after meals.

Yemeklerden sonra günde üç kez bir tablet alın.

Diyalog

Bir turist (B) eczaneye giriyor ve eczacıyla (A) konuşuyor.

A: Hello. How can I help you?

Merhaba. Size nasıl yardımcı olabilirim?

B: Hi. I don't feel very well. Can I have something for a sore throat?

Merhaba. Kendimi pek iyi hissetmiyorum. Boğaz ağrısı için bir şey alabilir miyim?

A: Of course. Do you have a fever too?

Tabii ki. Ateşiniz de var mı?

B: Yes, a little. And I have a headache.

Evet, biraz. Bir de başım ağrıyor.

A: When did it start?

Ne zaman başladı?

B: It started yesterday morning.

Dün sabah başladı.

A: Are you allergic to any medicine?

Herhangi bir ilaca alerjiniz var mı?

B: Yes, I'm allergic to penicillin.

Evet, penisiline alerjim var.

A: OK. These tablets are fine for you. Take one tablet three times a day after meals.

Tamam. Bu tabletler sizin için uygun. Yemeklerden sonra günde üç kez bir tablet alın.

B: Do I need a prescription?

Reçete gerekiyor mu?

A: No, you don't. But if you don't feel better in three days, please see a doctor. Get well soon!

Hayır, gerekmiyor. Ama üç gün içinde kendinizi daha iyi hissetmezseniz lütfen bir doktora görünün. Geçmiş olsun!

B: Thank you very much.

Çok teşekkür ederim.

Türklerin sık yaptığı hatalar

• Yanlış: I have headache. → Doğru: I have a headache. (Rahatsızlık adlarının önüne genellikle a gelir.)
• Yanlış: I am fever. → Doğru: I have a fever. (Türkçedeki "Ateşim var." yapısı gibi have kullanılır.)
• Yanlış: Can I have a recipe? → Doğru: Can I have a prescription? (Recipe yemek tarifi demektir, reçete değil. Bu kelime Türkçeye benzediği için çok karıştırılır.)
• Yanlış: My head is ache. → Doğru: My head hurts. / I have a headache.
• Yanlış: I'm allergic penicillin. → Doğru: I'm allergic to penicillin.

Alıştırma

A) Boşluk doldurma

• 1. I have ___ sore throat.
• 2. My back ___ . (hurt / hurts)
• 3. I'm allergic ___ nuts.

B) Doğru şıkkı seç

• 4. Eczanede doktorun yazdığı kâğıt için hangi kelimeyi kullanırsın? a) recipe b) prescription c) receipt
• 5. Take one tablet ___ a day. (günde iki kez) a) two b) second c) twice
• 6. "Başım dönüyor." a) I feel dizzy. b) My head is turning. c) I am dizzy head.

C) Çeviri

• 7. Türkçeden İngilizceye çevir: "Buralarda bir eczane var mı?"
• 8. İngilizceden Türkçeye çevir: "I need to see a doctor."

Cevap Anahtarı

• 1. a → I have a sore throat.
• 2. hurts → My back hurts. (back tekil olduğu için)
• 3. to → I'm allergic to nuts.
• 4. b) prescription
• 5. c) twice
• 6. a) I feel dizzy.
• 7. Is there a pharmacy near here?
• 8. Doktora görünmem gerekiyor.

Telaffuz ipucu

• -ache ile biten kelimelerde sonu "eyk" diye oku: headache (hedeyk), toothache (tuuseyk). "Ç" sesi yoktur, "aç" diye okuma.
• cough kelimesinde yazıdaki gh harfleri "f" gibi okunur: "kof". Yazıya bakarak "koug" deme.
• throat kelimesindeki th sesi için dilinin ucunu hafifçe ön dişlerinin arasına koy ve üfle. Zorlanırsan "srout" dersen de anlaşılırsın, ama "trout" deme; o kelime alabalık demektir.

Bu derste kendini kötü hissettiğinde neler söyleyeceğini öğrendin. Kursun son dersinde bir adım ileri gidip acil durumlara hazırlanacağız: yardım istemek, kaybolduğunu söylemek, bir kazayı anlatmak ve ambulans çağırmak. Oradaki birçok cümlede bu dersteki hurt, doctor ve I feel kalıplarını yeniden kullanacaksın.