Markette Alışveriş (Shopping for Food)

Önceki derste evimizdeki odaları ve ailemizdeki kişileri anlatmayı öğrenmiştik. Bu derste markete gidip alışveriş yapmayı, yiyecek-içecek isimlerini ve some/any kalıbını kullanmayı öğreneceğiz. Sonraki derste (8/8) bu kurun son konusuna geçip öğrendiklerimizi genel bir tekrarla pekiştireceğiz.

Bu derste ne öğreneceksin?

• Markette sık kullanılan yiyecek ve içecek kelimelerini
• 'some' ve 'any' kelimelerinin ne zaman kullanıldığını
• Markette alışveriş yaparken kullanılan basit cümle kalıplarını
• Bir satıcıyla İngilizce diyalog kurmayı

Kelimeler

Dil bilgisi / kalıp

Formül: Olumlu cümle + some / Olumsuz cümle + any / Soru cümle + any

İngilizcede sayılamayan isimlerle (milk, bread, rice gibi) veya çoğul isimlerle (eggs, apples gibi) 'a/an' kullanılmaz. Bunun yerine some ve any kullanılır.

• Olumlu cümlelerde some kullanılır: I have some bread. (Biraz ekmeğim var.)
• Olumsuz cümlelerde any kullanılır: I don't have any milk. (Hiç sütüm yok.)
• Sorularda genellikle any kullanılır: Do you have any eggs? (Hiç yumurtanız var mı?)
• Bir şey ikram ederken veya isterken soruda some da kullanılabilir: Can I have some water, please? (Biraz su alabilir miyim, lütfen?)

Türkçede 'biraz' veya 'hiç' kelimeleri tek başına bu ayrımı yapmaz; İngilizcede cümlenin olumlu, olumsuz ya da soru olması some/any seçimini belirler.

Örnek cümleler

I need some sugar.
Biraz şekere ihtiyacım var.

We don't have any rice at home.
Evde hiç pirincimiz yok.

Do you have any fresh fish today?
Bugün taze balığınız var mı?

Can I have some cheese, please?
Biraz peynir alabilir miyim, lütfen?

There isn't any milk in the fridge.
Buzdolabında hiç süt yok.

She is buying some vegetables for dinner.
O, akşam yemeği için biraz sebze alıyor.

How much is this bread?
Bu ekmek ne kadar?

I put some eggs in my basket.
Sepetime birkaç yumurta koydum.

We don't need any salt.
Hiç tuza ihtiyacımız yok.

Is there any water in the bottle?
Şişede hiç su var mı?

Diyalog

A: Good morning! Can I help you?
Günaydın! Size yardımcı olabilir miyim?

B: Yes, please. Do you have any fresh bread?
Evet, lütfen. Taze ekmeğiniz var mı?

A: Yes, we do. How many do you want?
Evet, var. Kaç tane istersiniz?

B: Two, please. And I need some milk too.
İki tane, lütfen. Ayrıca biraz süte de ihtiyacım var.

A: Sure. Here is some milk. Anything else?
Tabii. İşte biraz süt. Başka bir şey var mı?

B: Yes, do you have any eggs?
Evet, hiç yumurtanız var mı?

A: Sorry, we don't have any eggs today.
Üzgünüm, bugün hiç yumurtamız yok.

B: That's okay. How much is the bread?
Sorun değil. Ekmek ne kadar?

A: It's two dollars.
İki dolar.

B: Here you are. Thank you!
Buyurun. Teşekkür ederim!

A: Thank you, have a nice day!
Teşekkürler, iyi günler!

Türklerin sık yaptığı hatalar

• Yanlış: I have a bread. -> Doğru: I have some bread. (bread sayılamayan bir isimdir, 'a' ile kullanılmaz)
• Yanlış: Do you have some eggs? -> Doğru: Do you have any eggs? (soru cümlelerinde genellikle 'any' kullanılır)
• Yanlış: I don't have some milk. -> Doğru: I don't have any milk. (olumsuz cümlelerde 'any' kullanılır)
• Yanlış: How much eggs do you want? -> Doğru: How many eggs do you want? (çoğul sayılabilen isimlerle 'how many' kullanılır, 'how much' değil)
• Yanlış: I want water. (bağlamsız, kaba) -> Doğru: Can I have some water, please? (rica ederken 'please' ve nazik kalıp kullanılmalı)

Alıştırma

1. I need ___ sugar for my tea. (some/any)
2. Do you have ___ fresh fish today? (some/any)
3. We don't have ___ rice at home. (some/any)
4. 'Bu peynir ne kadar?' cümlesini İngilizceye çevirin.
5. 'Hiç sütümüz yok.' cümlesini İngilizceye çevirin.
6. Doğru şıkkı seçin: How ___ eggs do you want? (much/many)
7. Can I have ___ water, please? (some/any)
8. 'She is buying some vegetables.' cümlesini Türkçeye çevirin.

Cevap Anahtarı

1. some
2. any
3. any
4. How much is this cheese?
5. We don't have any milk.
6. many
7. some
8. O, biraz sebze alıyor.

Telaffuz ipucu

• 'some' kelimesi 'sam' gibi değil, 'sım' gibi kısa ve hafif okunur.
• 'any' kelimesi 'eni' şeklinde, 'e' sesi 'ekmek'teki 'e' gibi telaffuz edilir.
• 'vegetable' kelimesinde orta hecedeki 'e' sesi çok hafif söylenir, yaklaşık 'vecıtıbıl' gibi duyulur.