Yol Tarifi Sorma ve Tarif Etme (Asking for and Giving Directions)

Bu derste ne öğreneceksin?

• Sokakta yol sorma ve sorulara cevap verme kalıpları
• Yön belirten kelimeler ve prepositions (turn left, go straight, on the left, opposite, between vb.)
• Günlük yaşamda harita ve adres kullanarak yol tarifi konuşmaları
• Nezaketli yol sorma ve açık, anlaşılır yol tarifi etme

Kelimeler

İngilizce	Okunuşu (Türkçe harflerle)	Türkçesi
turn left	tern left	sola dön
turn right	tern rayt	sağa dön
go straight	gou streyt	düz git / ileri git
cross	kros	karşıya geç
traffic light	trafik layt	trafik lambası
corner	kornır	köşe
bridge	brij	köprü
opposite	o-pozit	karşısında / karşı tarafta
between	bitwiin	arasında
next to	nekst tu	yanında / bitişiğinde
near	nir	yakında / yakın
pedestrian crossing	pıdestriyan krosing	yaya geçidi
roundabout	raundibaut	dönerköşe / rotonda

Dil Bilgisi / Kalıp

1. Yol Sorma Kalıpları

Yapı: Can you + tell me + the way to... ? / Where is...? / How do I get to...?

Örnekler:

• Can you tell me the way to the station? (İstasyona giden yolu bana söyleyebilir misin?)
• Where is the post office? (Postane nerede?)
• How do I get to the city center? (Şehir merkezine nasıl giderim?)

Türkçeyle fark: İngilizce'de yol sorma çok kibardır ve çoğunlukla "Can you tell me..." başlanır. Türkçe'de "Nereye gidiyorsun?" diye sorabiliyoruz, fakat İngilizce'de böyle direkt bir soru çok kaba sayılır.

2. Yol Tarifi (İmperatif Yapı)

Yapı: Fiil + Yön Belirteci + Yer / Eleman

Örnekler:

• Turn left at the traffic light. (Trafik lambasında sola dön.)
• Go straight for two minutes. (İki dakika düz git.)
• Take the first right. (İlk sağıya dön.)
• Cross the bridge. (Köprüyü geç.)

Türkçeyle fark: İngilizce imperatif (emir) çok doğal bir yol tarifi şeklidir. Türkçe'de de "Sol dön, düz git" diye konuşuruz; benzer yapıdadır. Ancak İngilizce'de "Take the first right" gibi ifadeler daha yaygındır ve sayısal bilgiler (first, second) sıkça kullanılır.

3. Yer Gösterme (Prepositions of Place)

Yapı: The + İsim + is + on/in/at/near/opposite/between + ...yer...

Örnekler:

• The bank is on the left. (Banka sol tarafta.)
• The museum is opposite the hotel. (Müze otelin karşısında.)
• The café is between the bookshop and the bank. (Kafe kitabevi ile banka arasında.)
• The supermarket is next to the park. (Süpermarket parkın yanında.)

Örnek Cümleler

1. Excuse me, can you tell me the way to the train station?
Affedersiniz, tren istasyonuna giden yolu bana söyleyebilir misin?

2. Turn left at the traffic light.
Trafik lambasında sola dön.

3. Go straight for about five minutes.
Yaklaşık beş dakika düz git.

4. Take the first right after the bridge.
Köprüyü geçtikten sonra ilk sağıya dön.

5. The restaurant is on your right, opposite the park.
Restoran sağ tarafında, parkın karşısında.

6. Is it far from here?
Buradan uzak mı?

7. No, it is only about ten minutes walk.
Hayır, sadece yürüyüşle yaklaşık on dakika.

8. The post office is between the pharmacy and the supermarket.
Postane eczaneyle süpermarket arasında.

9. Can you draw me a map?
Bana bir harita çizer misin?

10. Yes, here you are. The museum is at the end of this street.
Evet, işte burada. Müze bu caddenin sonunda.

Diyalog

Tourist (T): Excuse me, I am looking for the city museum.
Affedersiniz, şehir müzesini arıyorum.

Local (L): The museum? Yes, it is not very far from here. Turn right at the corner.
Müze mi? Evet, buradan çok uzak değil. Köşede sağa dön.

T: And then?
Ve sonra?

L: Go straight for about three minutes. You will see a traffic light. Turn left there.
Yaklaşık üç dakika düz git. Bir trafik lambası göreceksin. Orada sola dön.

T: Is it on the left or on the right?
Sol tarafta mı, sağ tarafta mı?

L: The museum is on the left, opposite the park. You cannot miss it.
Müze sol tarafta, parkın karşısında. Kaçıramazsın.

T: Thank you very much!
Çok teşekkür ederim!

L: You are welcome. Enjoy your visit!
Rica ederim. Ziyaretini eğlence dolu geçir!

Türklerin Sık Yaptığı Hatalar

Hata 1: "on the left" yerine "in the left" kullanmak
Yanlış: "The bank is in the left."
Doğru: "The bank is on the left."
Sebep: Yer göstermede "on" kullanırız (on the left, on the right, on the table); "in" ise içini ifade eder (in the city, in the building). Türkçe'de ayrım net olmadığı için hata yapılır.

Hata 2: "go to" yerine "go at" kullanmak
Yanlış: "Go at the supermarket."
Doğru: "Go to the supermarket."
Sebep: "Go to" (gitmek) sabit bir kalıptır. Türkçe'de "git -e" üç hal taşır, fakat İngilizce'de "to" yalnız seçenek.

Hata 3: Imperatif cümlede "please" unutmak
Yanlış: "Tell me the way!"
Doğru: "Tell me the way, please." ya da "Can you tell me the way, please?"
Sebep: İngilizce emirler doğal olarak sert ve buğulu gelir. "Please" ve "Can you" eklemeleri, söylemi yumuşatır ve kibarlık sağlar.

Hata 4: "How I get" yerine "How do I get" kullanmak
Yanlış: "How I get to the station?"
Doğru: "How do I get to the station?"
Sebep: İngilizce'de soru şeklinde yardımcı fiil (do/does) gereklidir. Türkçe'de "Nasıl giderim?" diye sorabiliriz, fakat İngilizce'de "do" eklenmesi zorunludur.

Hata 5: "left" ve "right" karıştırmak ya da tersi söylemek
Yanlış: "Turn left to go to the café on the right." (anlamı kafa karıştırıyor)
Doğru: "Turn right to go to the café on the right."
Sebep: Türkçe'de çoğu kişi sol-sağ farkında zamansal kafa karışıklığı yaşar. İngilizce öğrenirken, bu kelimeleri karıştırmak sık yapılan bir hatadır. Dikkat edin: hangi yöne dönüyorsunuz, hedefiniz nerenin hangi tarafında?

Alıştırma

1. Boşluğu doldurun:
"Can you tell me the ___ to the supermarket?"
a) direction  b) way  c) path

2. Doğru seçeneği seçin:
"The café is ___ the bookshop and the bank."
a) between  b) on  c) opposite

3. Cümleyi tamamlayın:
"Go straight ___ two minutes. Then turn right."
a) for  b) at  c) to

4. Şu Türkçe'yi İngilizce'ye çevirin:
"Trafik lambasında sola dön."
_________________________________________

5. Doğru / Yanlış:
"The museum is in the left."
(Doğru mu, Yanlış mı?)

6. Boşluğu doldurun:
"___ you tell me where the post office is?"
a) Tell  b) Can  c) Do

7. Türkçe'ye çevirin:
"The pharmacy is opposite the hospital, next to the supermarket."
_________________________________________

8. Doğru şekli seçin:
"Take the ___ right after the traffic light."
a) first  b) one  c) second

Cevap Anahtarı

1. b) way
2. a) between
3. a) for
4. "Turn left at the traffic light." (Diğer seçenekler: "Turn left by the traffic light.")
5. Yanlış. Doğrusu: "The museum is on the left."
6. b) Can
7. "Eczane hastane karşısında, süpermarketin yanında." (ya da "Eczane hastanenin karşısında ve süpermarketin yanında.")
8. a) first (Take the first right = İlk sağıya dön.)

Telaffuz İpucu

1. "Turn" sözcüğü: Türkçe'de hatalı olarak "torn" diye okunur. Doğrusu: "tö-r-n" (tern). "ü" sessiz bir ünlü, "r" ve "n" açıktır. "T-ER-N" gibi hızlı söyleyin. Vurgu ilk heceye gelir.

2. "Straight" sözcüğü: "S-T-R-E-Y-T" gibi düşünün. "eyt" sesi ("eight" gibi) çıkar. Türkçe'de "strayt" veya "stret" olarak yazılabilir, fakat telaffuz kesinlikle "strayt"tir. "st" sesini çok net söyleyin, sonra "reyt" gelir.

3. "Opposite" sözcüğü: Vurgu ilk hecede gelmez; ikinci hecede vurgu vardır: "O-PO-zit" şeklinde, ağırlık "zit" hecesine gelmez, "PO" hecesine gelmez, tam olarak "O-po-ZIT" vurgulanır. Türk öğrenciler sıkça yanlış vurgu yaparlar. Dikkat: "oppozit" değil, "o-po-ZIT".

Önceki Dersle Bağlantı

Ders 5'te (Seyahat ve Otel Resepsiyonunda) otele gitmek ve kalış düzenlemeleri hakkında konuştun. Otel resepsiyonistine sorular sorup, odana yerleştin. Şimdi Ders 6'da şehri keşfetmek için yola çıkıyorsun! Müze, kafe, postane, hastane gibi yerleri bulmak için yol sorman gerekiyor. Bu derste öğrendiğin kalıplar, günlük yaşamında sana çok yardımcı olacak.

Sonraki Dersle Bağlantı

Ders 7'de (Restoranda Yemek Siparişi), şehirde dolaştıktan sonra, bir restoranda yemek nasıl sipariş edileceğini öğreneceksin. Burada öğrendiğin yönelik konuşma tarzı ve kalıplar, restoranda da işine yarayacak. Waiter ile iletişim kurmak çok benzer olacaktır: sorma, cevaplandırma, nezaket gösterme.